De rechtbank Midden-Nederland heeft een voormalig medewerker van penitentiaire inrichting Nieuwersluis veroordeeld tot een gevangenisstraf van drie jaar wegens de verkrachting van een vrouwelijke gedetineerde. Daarnaast heeft de rechtbank een beroepsverbod van vijf jaar opgelegd. De veroordeelde was ten tijde van de uitspraak nog werkzaam als penitentiair inrichtingswerker bij de Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI).
De zaak gaat terug naar 2010. De cliënte deed destijds direct aangifte van de verkrachting. Ondanks haar verklaring en aangifte werd de zaak door het Openbaar Ministerie geseponeerd. Jarenlang bleef erkenning uit.
In 2022 werd het onderzoek heropend nadat namens een andere vrouw aangifte was gedaan tegen dezelfde medewerker. In de periode daarna meldden zich meerdere vrouwen met vergelijkbare ervaringen. Toch besloot het Openbaar Ministerie aanvankelijk opnieuw niet tot vervolging over te gaan.
Namens cliënte is vervolgens een artikel 12 Sv-procedure gestart bij het gerechtshof. Het hof oordeelde dat er aanleiding bestond om de zaak alsnog aan de strafrechter voor te leggen en droeg het Openbaar Ministerie op tot vervolging over te gaan.
De rechtbank heeft nu geoordeeld dat de medewerker zich schuldig heeft gemaakt aan verkrachting van een kwetsbare vrouwelijke gedetineerde. De rechtbank heeft daarbij meegewogen dat sprake was van een bijzondere afhankelijkheidsrelatie tussen de medewerker en de gedetineerde.
Erkenning na zestien jaar — Voor cliënte betekent de uitspraak een belangrijke erkenning. Na zestien jaar van wachten, procederen en volhouden is vastgesteld dat haar verklaring terecht serieus is genomen.
“Deze uitspraak gaat niet alleen over een veroordeling. Het gaat ook over erkenning voor een vrouw die jarenlang heeft moeten strijden om gehoord te worden,” aldus haar advocaat mr. H.J. Oosterhagen.
Ook de verklaringen van andere vrouwen die zich in de loop der jaren hebben gemeld, hebben een belangrijke rol gespeeld in het zichtbaar maken van het patroon en het opnieuw onder de aandacht brengen van deze zaak.
Belang van aangiften door gedetineerden — Deze zaak onderstreept dat verklaringen van gedetineerden serieus moeten worden onderzocht. Dat iemand gedetineerd is, betekent niet dat een aangifte minder betrouwbaar of minder belangrijk is. Ook wanneer feiten lange tijd geleden hebben plaatsgevonden, kan onderzoek alsnog leiden tot een bewezenverklaring en een veroordeling.
Voor slachtoffers van seksueel geweld binnen een afhankelijkheidsrelatie kan het bijzonder moeilijk zijn om naar voren te stappen. Deze uitspraak laat zien dat het mogelijk blijft om, ook jaren later, gerechtigheid en erkenning te krijgen.